Bodembeleid en Grondverzet in de Gemeente

Het bodembeleid bestaat meestal uit drie onderdelen:

• de bodemfunctieklassenkaart
• de bodemkwaliteitskaart en
• een nota bodembeheer.

Samen zorgen deze documenten ervoor dat grondverzet en hergebruik van grond op een veilige en efficiënte manier kunnen plaatsvinden.

Nota bodembeheer

In de Nota bodembeheer staat het bodembeleid van de deelnemende gemeenten beschreven en de bijbehorende beleidsregels. Het is een praktische richtlijn voor het omgaan met vrijkomende grond en baggerspecie en geeft invulling aan het lokale grondstromenbeleid. De betrokken wet- en regelgeving voor onder andere het tijdelijk opslaan en toepassen van grond en baggerspecie is beschreven in het Besluit activiteiten leefomgeving (Bal), het gewijzigde Besluit bodemkwaliteit en het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl). De nota bevat geen informatie over de daadwerkelijke kwaliteit van de bodem; deze informatie is opgenomen in de regionale bodemkwaliteitskaart. De nota bodembeheer zorgt ervoor dat gemeenten, aannemers, projectontwikkelaars en omgevingsdiensten dezelfde regels en procedures toepassen.

De bodemkwaliteitskaart

De bodemkwaliteitskaart geeft inzicht in de feitelijke kwaliteit van de bodem in verschillende delen van de regio. De kaart wordt opgesteld op basis van beschikbare bodemonderzoeken en verdeelt de regio in zones met een vergelijkbare gemiddelde bodemkwaliteit.

Daarbij wordt onderscheid gemaakt tussen:

• gebieden met achtergrondwaarden (AW2000), die als schoon worden beschouwd
• woongebieden met licht verontreinigde grond en
• industriegebieden met matig verontreinigde grond.

Met behulp van deze kaart kan worden bepaald of grondverzet mogelijk is zonder aanvullend bodemonderzoek. Hierdoor kunnen werkzaamheden sneller en goedkoper worden uitgevoerd, terwijl de veiligheid voor mens en milieu gewaarborgd blijft.

De bodemkwaliteitskaart geldt niet voor sterk verontreinigde locaties, locaties met historische bodemverontreiniging zoals voormalige fabrieken of tankstations, beschermde natuurgebieden en bijzondere locaties zoals voormalige stortplaatsen en begraafplaatsen.

De bodemfunctieklassenkaart

De bodemfunctieklassenkaart laat zien welke functie een bepaald gebied heeft. Hierbij wordt onderscheid gemaakt tussen bijvoorbeeld wonen, industrie, landbouw, natuur en niet-ingedeelde gebieden. Elke functie stelt andere eisen aan de kwaliteit van de bodem. Een woongebied vraagt doorgaans om een schonere bodem dan een industrieterrein, omdat mensen in woongebieden vaker direct contact hebben met de bodem, bijvoorbeeld via tuinen en speelplaatsen. Met behulp van de bodemfunctieklassenkaart kan de gemeente bepalen welke minimale bodemkwaliteit nodig is voor een bepaald gebruik. Hiermee wordt voorkomen dat vervuilde grond wordt toegepast op locaties waar dit risico’s kan opleveren voor mens of milieu.

Gemeenten trekken gezamenlijk op

Gemeenten in binnen ons werkgebied hebben ervoor gekozen om een gezamenlijk bodembeleid op te stellen, omdat grondverzet niet stopt bij gemeentegrenzen. Regionale samenwerking zorgt voor uniforme regels, minder administratieve lasten, lagere onderzoekskosten en meer mogelijkheden voor het hergebruik van grond binnen de regio. Daarnaast beschikken kleinere gemeenten niet altijd over voldoende gegevens of capaciteit om zelfstandig volledig bodembeleid op te stellen.

Met bodembeleid kunnen gemeenten de bodem op een veilige en duurzame manier beheren. De bodemfunctieklassenkaart bepaalt welk gebruik een gebied heeft, de bodemkwaliteitskaart geeft inzicht in de kwaliteit van de bodem en de Nota bodembeheer bevat de regels voor grondverzet en hergebruik. Dit alles samendraagt bij aan de bescherming van gezondheid en milieu en aan een efficiënte uitvoering van ruimtelijke projecten.